اختلالات تیک

تیک ها عبارتند از حرکات یا اصوات غیرارادی، ناگهانی، سریع، تکراری، نامنظم و استرئوتایپیک. بدین ترتیب تیکها به دو دسته تیک حرکتی و صوتی تقسیم می شوند:
تیک حرکتی ممکن است شامل گروه کوچکی از عضلات شوند مانند پلک زدن و یا دسته های بزرگتری از عضلات را دربر گیرند مانند حرکات ناگهانی سر به یک طرف و یا بالا انداختن شانه ها. تیکهای حرکتی به دو دسته ساده( چشمک زدن، حرکت ناگهانی گردن، تغییر چهره) و پیچیده( بوئیدن، پریدن، لمس کردن) تقسیم شوند.
تیکهای صوتی نیز به دو دسته ساده( سرفه، صاف کردن گلو) و پیچیده( اکولالیا، کوپرولالیا) تقسیم میشوند.
اختلالات تیک را میتوان به سه گروه تقسیم کرد:
۱) اختلال تیک گذرا ۲)اختلال تیک حرکتی یا صوتی مزمن ۳)اختلال توره
تمام انواع تیک در شرایط استرس آمیز و اضطراب افزایش می یابند. تیکها ممکن است بطور موقت و با تلاش آگاهانه کنترل شده و در هنگام خواب نیز محو شوند.
اختلال تیک گذرا:
در این اختلال تیک صوتی یا حرکتی، واحد یا متعدد وجود دارد. شروع آن قبل از ۱۸ سالگی است و بیش از یک سال طول نمی¬کشد. این اختلال منجر به ناراحتی واضح یا اختلال بارز در عملکرد اجتماعی، شغلی و دیگر حوزه های زندگی فرد می شود. در اکثر موارد خودبه خود بهبود می یابند و تعداد اندکی از آنها به اختلال تیک مزمن تبدیل می شوند. درمان دارویی معمولا ضرورتی ندارد ولی مداخله های رفتاری کمک کننده است.
اختلال تیک حرکتی یا صوتی مزمن:
در این اختلال تیک صوتی یا حرکتی(نه هردو) به مدت بیش از یک سال ادامه می یابند. شروع آن نیز قبل از ۱۸ سالگی است. شیوع آن ۲-۱ درصد است. درمانهای رفتاری، روان¬درمانی و دارودرمانی مفید هستند.
اختلال توره:
در این اختلال تیکهای متعدد حرکتی و صوتی به مدت بیش از یک سال ادامه می یابند. این اختلال نخستین بار توسط ژیل¬دلاتوره توصیف شده است. شیوع آن ۵-۴ در هر ده هزار نفر است. در پسرها سه برابر دخترها شایع تر است. عوامل ژنتیک در اتیولوژی اختلال توره نقش دارند. لااقل در بعضی از خانواده ها انتقال از طریق الگوی اتوزومال غالب صورت می¬گیرد. ارتباط ژنتیک بین اختلال توره،ADHD و OCD مطرح شده است. دخالت سیستم های نورآدرنرژیک، دوپامینرژیک و اپیوئیدهای درون زا مطرح است. از نظر نوروآناتومیک هسته های قاعده ای مغز مطرح هستند.
این اختلال با وجود تیک حرکتی و صوتی مزمن و تکرار شونده مشخص میشود. برای تشخیص این اختلال وجود تیک های متعدد حرکتی و حداقل یک تیک صوتی ضروری است اما الزاما وجود تیک های حرکتی و صوتی لزوما همزمان نیست و شروع آن قبل از ۱۸ سالگی است.
درمان :
برای درمان تیک از روان درمانی، کاردرمانی و دارو درمانی بهره گرفته میشود. از مهمترین داروها در این زمینه هالوپریدول است که در ۸۰ درصد موارد پاسخ بالینی مناسبی دارد. همچنین کلونیدین و پیموزاید نیز برای درمان آن تجویز میگردد. همچنین به دلیل درگیر بودن هسته های قاعده ای مغز وجود اختلالات هماهنگی حرکتی ، بیش فعالی و رفتارهای تکانه ای و حواسپرتی وجود دارد که به همین علت مداخلات کاردرمانی با رویکرد حرکتی و رفتاری میتواند موثر واقع شود.

میثم نظام الدینی

مدیر سایت/ کارشناس ارشد کاردرمانی

More Posts

درباره میثم نظام الدینی

مدیر سایت/ کارشناس ارشد کاردرمانی
این نوشته در بیماریهای نورولوژیک کودکان ارسال و , , , , برچسب شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

3 پاسخ به اختلالات تیک

  1. نرجس یارمحمدی می‌گوید:

    با سلام وخسته نباشید وتقدیر از مطالب مفید شما
    تا جایی که فرصت می کنم مطالب رو بخونم متوجه این شدم که بیشتر مطالبی که در سایت منتشر میشه یا راجع به مقوله ذهنی یا همش مربوط به کودکان هست و حتی مطالبی که شاید با یه اصلاح ساده بهترین مطالب باشن ولی راجع به مقوله های بزرگسالان و مطالب سنگین تر و مهمتری که تا الان کمترتو کاردرمانی ازشون اسم برده شده ولی جایگاه بالایی دارن منتشر نمیشه .با وجود این دیدگاه این صحبت هم وجود داره که این سایت یه حرکت مهم وارزشمنده که مطمینا”کاردرمان های زیادی از این فعالیت خوشحال وممنون هستند چون ماهستیم که میتونیم تموم حیطه های رشته رو بصورت جامع و کلاسیک و فراترازچیزایی که تا حالا از کاردرمانی به عنوان یه رشته ای دیدیم که معلوم نیست چی توش تعریف میشه وحمایتی براش وجود نداره نه بیمه نه اسمی تو رسانه ها نه معرفی کارای مهمی که یه کاردرمان انجام میده توی رسانه های جمعی وتبلیغاتی که خیلی نقش مهمی داره هیچکس نمیشناسه وهیچ مرکزیتی براش قایل نشده ، معرفی کنیم وهرچه بیشتر توجامعه اسم وارزششو گسترش بدیم
    امید داریم که همه کاردرمان ها در جهت رسیدگی وپیشرفت این رشته بزرگ،مهم وارزشمند تلاش بیشتری داشته باشند

  2. امیردادخواه می‌گوید:

    کاش انجمن کاردرمانی یه کم بیشتر به فکر کاردرمان ها بود،امروزه هر کسی و هر رشته ای به راحتی این اجازه رو بخودش میده که پاشو تو کفش کاردرمانی کنه ودخالت کنه ودر مورد کاردرمانی اظهار نظر کنه
    کجاست حق کاردرمانی که این همه زحمت میکشه آدمای زیادی رو به زندگی برمی گردونه ؟؟؟؟

    • میثم نظام الدینی می‌گوید:

      با عرض سلام خدمت همکاران گرامی و عزیز
      دوستان ما کاردرمانها هستیم که باید فعالیت خودمون رو بیشتر کنیم و رشتمون رو معرفی کنیم تا هرکسی به خودش جرات ندهد وارد حوزه های تخصصی ما بشود
      به امید روزی که همه کاردرمانها دست در دست هم و فراتر از منافع شخصیشان برای پیشرفت و اعتلای خدماتی که به مردم ارائه میشود تلاش کنند و این رشته تخصصی را بیشتر و بهتر معرفی کنند

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>